Where a word actually gets used.

Аллагьас гьесухъе рещтӀана вахӀйалдалъун Къуръан.

МухӀаммад вукӀана цеветӀурав сиясатчилъунги, рагъул цевехъанлъунги ва гьединго тӀоцебе бусурбабазул умма жинца гӀунцӀцӀаравлъунги.

Гьев чӀаго вугев мехалда, тӀолабго ГӀарабазул бащадабчӀинкӀиллъи букӀана исламалъул ракьлъун.

Къуръаналда жаниб гьеб цӀаралдалъун аварагасул рхсей ункъго нухалъ гурони гьабун гьечӀо.

Къуръаналда аварагасул бицен гьабун бицунеб бакӀазда гьесде абулел руго батӀи-батӀиял цӀарал: - авараг, - чапар, - Аллагьасул лагъ, - рохел бицунев, - хӀинкъи кьолев, - ракӀалде щвезабулев, - нугӀлъи гьабулев, - Аллагьасда гьардолев ва гь.ц.

Муъминзабаз аварагасде хитӀаб гьабун кӀалъалел маехалъ, Абул-Къасим абун тӀокӀцӀар ахӀун гьабулаан гьесде хитӀаб ва авараг чӀаго вугев мехалда цо гьесул гурони букӀинчӀо гьединаб тӀокӀцӀар.

Гьесде данде тущманлъи гьабулел капурзабаз гьесде Ибн Абу Кабша абун ахӀулаан, гьелъул магӀна буго Абу Кабшал вас абураб, Абу Кабша вукӀана аварагасул рахьдал эбел ХӀалиматил бетӀергьанчи.

ИсмагӀил аварагасул гӀалайгьи ссалам наслуялъул МухӀаммад авараг, кутакалда батӀа вахъулев вукӀана хутӀарал гӀарабаздаса, гьесул черхалъул хъахӀаб кьералдалъун.

Гьесул мегеж букӀана ризаб, кӀалги бералги гӀатӀидал.

Гьодида кӀигъажада гьоркьоб букӀана авараглъиялъул хатму .

Гьесул рукӀана халатал берзул тӀелхал, гургин ккарал кьунсрул ва халатаб габур.

Исламалъул кӀудияв гӀалим ва тарихчи Абу ЖагӀпар МухӀаммад атӀ-ТӀабарияс жиндирго «Тариху атӀ-ТӀабари» абураб тӀехьалда хъван буго аварагасул сипаталъул хӀакъалъулъ гьадин

Аварагасе бокьулаан хъахӀаб кьералъул ретӀел ретӀине.

ГӀемерисеб нухалда гьес ретӀунаан халатаб горде ва мухъахараб йаманалъул гужгат ва гьединго чалмаги изарги .

Квералда гьес хун букӀана баргъич, жинда тӀад «МухӀаммад - Аллагьасул авараг» - абун хъвараб.

Гьев вукӀана вацӀцӀадав, мискалъул махӀ гьабулаан ва мисвакалдалъун гӀусал чурулаан Гьев кӀалъаан пасахӀатго, къокъго баянго, цо-цо мехалда лъабго нухалъ такрар гьабулаан бицараб жо, гӀадамазда рекӀелъ бессизегӀан.

Гьев гьоркьо-гьоркьов гьимулаан ва цо-цо нухалъ велъанхъулаан ва гьесул ракьандаса гӀусал рихьулаан.

МухӀаммад авараг Маккаялда гьавуна ГӀабдуллагь инсуе Аминат эбелалъе.

Эбелалъул ургьив вукӀаго гьесул эмен хвана, анлъго сон тӀубан хадуб эбелги хвана.

ХӀалиматица хахизавуна, эбел эмен хун хадув кӀудияв эмен ГӀабдулмутӀалибица хьихьана, гьев хун хадуса инсул вац АбутӀалибица хьихьана.

ГьитӀинаб къоялдаса нахъе гӀамал тӀабигӀат берцинав, намус бацӀцӀадав, битӀараб гурого бицунарев, киналго квешал гӀадатаздасаги рекъечӀеб хьвадиялдасаги вацӀцӀадав вукӀана.

КӀикъого сон барав мехалъ Аллагьас гьев Авараглъун гьавуна, расуллъунги витӀана.

Гьесие кьурал мугӀжизатазул бищун кӀудияб мугӀжизат ккола хирияб Къуран.

Аллагьасул рахъалдаса Жабраилас босун бачӀун дагьдагь ккун къоло лъабго соналъ гьесде рещтӀана Къуръан.

Гьес Аллагь цо гьавиялде, ай Аллагьасул диналде къоло лъабго соналъ халкъ ахӀана.

Гьесул дин гьукъизеян абун мушрикиназги, мунафикъзабазги, ягьудиязги, насраниязги гӀемераб дандечӀей гьабуна.

Гьесги гьесул асхӀабзабазги Аллагьасул диналъе гӀоло гӀемераб сабру гьабуна.

Гьездаги капурзабаздаги гьоркьор рагъал ккана.

ГӀараб чӀинкӀиллъиялда Ислам тӀобитӀун хадуб дунялалдаго тӀобитӀизе гьебги биччан камилаб куцалда гьеб дин халкъазда малъун гӀумруялъул лъабкъоялда лъабго сон тӀубан хадуса гьев хвана, Мадинаялда вукъизеги вукъана.

МухӀаммад авараг, гьесул эмен ГӀабдуллагь, цинги ГӀабдулмутӀалиб, Гьашим, ГӀабдулманап, Къусаййу , Килаб, Муррат, КагӀбу, Луаййу , Гъалиб, Пигьру , Малик, Назр, Кинанат, Хузаймат, Мудрикат, Иляс, Музар, Низар, МугӀад, ГӀаднан.

МухӀаммад аварагасул эбелалъухъан умумузул тартибалъул бицани, гьев ккола Аминатил вас, Аминатги ккола Вагьбил яс, Вагьбу ккола ГӀабдулманапил вас, гьевги - Зугьратил вас, Зугьратги - Килабил вас.

Гьев Килабилъ хирияв Аварагасул эбелалъулги инсулги кӀиябго насаб жубала.

Гьаб ккола, тарихалъул гӀалимзабиги насаб лъалел гӀалимзабиги - киналго тӀад рекъараб, гьесул умумузул тартиб.

Гьаниса тӀадехун рехсараб насабалда сверухъ хилаф буго.

Амма киналго тӀадрекъараб хӀукму ккола МухӀаммад аварагасул насаб Ибрагьим аварагасул вас ИсмагӀил аварагасда хурхараб букӀиналда.

Гьесул умумул, инсухъан рукӀа, эбелалъухъан рукӀа, киналго рукӀана жидер заманалъул бищун къимат-къадру бугел, заманалда рекъон, шаргӀияб магьари лъун гурого, жал данделъичӀел, зина гьаби гӀадал квешал пишабаздаса жал цӀунарал.

Хириясул хӀадисалда буго: «Дун загьирлъана никахӀалдалъун, дун загьирлъичӀо зинаялдалъун, Адамидаса байбихьараб дир эбел-инсухъе щвезегӀан дун, умумуз магьариги лъун, загьирлъана» - абун .

Хирияв аварагасул инсухъан тартибалъул хӀакъалъулъ дагьаб гӀатӀидго

ГӀабдуллагь къурайшиязда гьоркьов бищун берцинав чиги, бищун инсуе вокьулев васги вукӀана.

ГӀабдулмутӀалиб вукӀана, цо жо ккани, къурайшиял жиндихъе кӀанцӀулев, гьезда гьоркьов хирияв, къимат-къадру бугев, мискин-пакъирзаби кваназарулев, хӀатта, магӀарде унгицин хӀанчӀазе кваназе жо балев, гӀаракъи гьукъулев, зулму гьукъулев, къурайшиязда гъорлъ гӀакълу-лъай цӀикӀкӀарав къадруяв чи.

Гьашим вукӀана къварилъи-гӀатӀилъи ккараб заманалда кидаго ракъарал гӀадамал мискин-пакъирзаби кваназарулев.

Гьесул гьурмада МухӀаммад аварагасул нур букӀана, жиндие къурайшиял мутӀигӀалги вукӀана, гьесул берцинлъиялде балагьун гӀадамаз гьесда Маккаялъул моцӀилан абулаан.

ГӀабдулманап вукӀана цӀакъго берцинав чи, гьесде БатӀхӀаалъул моцӀилан абулаан гӀарабаз.

Къусаййу вукӀана къурайшиязул тухум-кьибил цолъизабулев, гӀадамазе гӀаракъи гьукъулев, гьезие лъикӀалдалъун вагӀза гьабулев, камилав чи.

Килаб - бахӀарчияв, гьабиги рачун, кидаго чанаве унев чи вукӀана.

Муррат - тушбабаздаса бергьунев, къимат-къадру бугев чи вукӀана.

КагӀбу - жиндирго къавмалъе вагӀза-насихӀат гьабулев, нахъа загьирлъизе вугев Аварагасул бицен гӀемер гьабулев чи вукӀана.

Луаййу - гӀодове виччан, ургъун жо гьабулев чи вукӀана.

Пигьру - ворхатав, къвакӀарав, гӀадамазул хӀажат цӀехон, гьеб тӀубалев чи вукӀана.

Малик - гӀарабиязул хан гӀадав чи вукӀана.

Назар - гьумер гвангъарав, гьайбатав чи вукӀана.

Кинанат - гӀумру эхеде бахарав, къадру кӀудияв, жиндихъе гӀарабиял хьвадулев чи вукӀана.

Хузаймат - халкъалда гьоркьоб рекъел-маслихӀат гьабулев, къадру кӀудияв чи вукӀана.

Мудрикат - кинабниги тӀадегӀанлъи, чӀухӀи щварав чи вукӀана.

Жив тӀаса вищарасул - Аварагасул нурги гьесулъ загьирлъун букӀана.

Иляс - бергьараб берцинлъи бугев, гӀарабиязда гьоркьов цӀакъ къадру кӀудияв, жинда дандбан гурони, гьез хӀукму къотӀуларев чи вукӀана.

Музар - жиндир берцинлъиялъ ракӀал тӀаде цӀалев, гьаракь берцинав, гӀакъилаб каламалъул чи вукӀана.

Низар - тӀоцебе гӀарабиязда жаниб хъвай-хъвагӀай гьабурав, гьавураб къоялъги МухӀаммад аварагасул  нур жиндир гьурмалъ бихьулев чи вукӀана.

МагӀад - Бану-Исраилазулгун гӀемерал гъазаватал гьаруна гьес.

Кидаго, бергьенлъигун гурони, тӀадги вуссунароан.

ГӀаднан - гӀадамазул, жиназул зарал ккеялдасаги бер ккеялдасаги цӀунарав чи вукӀана.

Исламалда цӀаралъе кӀудияб кӀвар кьола.

«МухӀаммад» абураб цӀаралъул магӀна буго «Жиндие рецц гьабулев», «Реццалъе мустахӀикъав».

Гьесул заманаялъ рукӀарал асхӀабзабазул р.гӀ. рагӀабазда рекъон, авараг вукӀана кӀигъажалъан гӀебав, гьоркьохъеб халатлъиялъул, кверал ва угъдул чӀахӀияв.

Гьесул киналго умумул рукӀана тавхӀидалда, ай, Аллагь цо гьавулеллъун, хъанчие лагълъи гьабулареллъун.